Oekraïne en Rusland: de verbeelding van een regio

Narratieven

De Russische invasie in Oekraïne wordt omgeven door narratieven: verhalen die legitimeren, duiden, activeren of getuigen. Welke verhalen worden door wie en met welk doel verteld? Welke oude en nieuwe verhalen over de regio weerklinken in deze oorlog? Hoe verhouden Oekraïense en Russische narratieven zich tot elkaar – en welke rol speelt ‘het Westen’ als actor en als concept hierbinnen? Met verschillende Rusland-kenners, schrijvers en journalisten onderzoeken we deze vragen om de betekenis van de huidige oorlogsnarratieven in kaart te brengen.

Dit is het eerste programma in de reeks Oekraïne en Rusland: de verbeelding van een regio. Houd de website van SPUI25 in de gaten voor de volgende edities.

Over de sprekers

Boris Noordenbos is universitair hoofddocent Literary & Cultural Analysis aan de Universiteit van Amsterdam, en is verbonden aan de Amsterdam School for Cultural Analysis (ASCA). Hij houdt zich bezig met de verbeelding van collectieve herinnering, trauma, identiteit en achterdocht in populaire cultuur uit Oost-Europa, met name Rusland. Boris is de auteur van onder meer Post-Soviet Literature and the Search for a Russian Identity (Palgrave Macmillan, 2016) en redigeerde samen collega’s de bundel Post-Soviet Nostalgia: Confronting the Empire’s Legacies (Routledge, 2019). Hij is ook de hoofdonderzoeker in het vijfjarige onderzoeksproject Conspiratorial Memory: Cultures of Suspicion in Post-Socialist Europe (2021-2026), dat door de European Research Council werd gefinancierd.

Dorine Schellens (moderator) is universitair docent moderne Duitse en Russische cultuur en literatuur aan de Universiteit Leiden. Haar onderzoek richt zich op de wisselwerking tussen de Russische en Duitse cultuurgeschiedenis van de late 20ste en 21ste eeuw. In haar boek Kanonbildung im transkulturellen Netzwerk (transcript, 2021) schreef zij over de receptiegeschiedenis van het Moskouse conceptualisme, een underground kunstbeweging die in de jaren 1970 in de Sovjet-Unie ontstond en met name in Duitsland na de Wende enorm populair werd. Ook publiceert zij over hedendaagse Russische protestkunst en -literatuur.

Eva Peek is redacteur Boeken bij NRC en redacteur bij de Nederlandse Boekengids. Ze behaalde haar bachelors Literatuurwetenschap en Russisch aan de Universiteit van Amsterdam en studeerde Geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Ze studeerde en werkte in Sint-Petersburg, Parijs, Berlijn en Kiev.

Geert Jan Hahn is Europaverslaggever voor BNR Nieuwsradio. Ook maakt hij de populaire Oost-Europa-podcast ‘Perestrojkast’. Hij is tevens oud-Oekraïne-correspondent en slavist: hij studeerde in 2013 cum laude af aan de UvA met als slotakkoord de masterscriptie ‘A Vote for Nostalgia’: A Comparative Analysis on Post-Soviet Nostalgia in Russia and Ukraine, in Relation to Present-Day Voting Behavior.

Gerelateerde programma’s
23 03 26
​​De symfonie van onvrede: de opmars van radicaal-rechts in Europa​

De symfonie van onvrede is een persoonlijke en analytische verkenning van de opkomst van radicaal-rechts in Europa. In het boek verbindt Catherine de Vries haar eigen familiegeschiedenis met haar jarenlange academische studie naar politieke onvrede en politieke strategie van radicaal-rechtse partijen. Ze laat zien hoe structurele veranderingen in de samenleving, van het Nederlandse platteland tot Zuid-Italië, hebben bijgedragen aan een gevoel van verlies en woede, en hoe die gevoelens politiek worden gekanaliseerd. 

Datum
Maandag 23 mrt 2026 20:00 uur
Locatie
SPUI25
27 10 25
De politieke bril van de econoom

In verkiezingstijd wemelt het van de economische analyses, voorspellingen en modellen. Het CPB berekent partijprogramma’s door en cijfers worden in debatten vaak opgebracht als objectieve feiten in een zee van politieke beloften. Maar hoe politiek is de bril van de econoom eigenlijk?

Datum
Maandag 27 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25
02 10 25
Oneindigheid – een filosofische gids

Het oneindige is grenzeloos fascinerend. Het lijkt evident dat wij eindige wezens het oneindige nooit zullen begrijpen. Toch duikt het telkens opnieuw op in de filosofie – we kunnen er kennelijk ook niet aan ontkomen. Aan de hand van de vele denkers die zich met het thema hebben beziggehouden, leidt filosoof Victor Gijsbers ons in zijn nieuwe boek Oneindigheid langs de belangrijkste vragen over het oneindige in de wiskunde, de natuur, de werkelijkheid en het menselijk leven. Dichter Lieke Marsman komt voordragen uit eigen werk. 

Datum
Donderdag 2 okt 2025 20:00 uur
Locatie
SPUI25