Proost op de wetenschap: Eerste, tweede, derde heb je niet zo één-twee-drie onder de knie

13mei2016 17.00 - 18.00

Lezing

Wat maakt de mens uniek? Vaak wordt meteen gedacht aan taal, maar ook hoe we over hoeveelheden denken en praten is bijzonder. Leren tellen lijkt wellicht eenvoudig, maar het is voor kleine kinderen een grote uitdaging om de precieze betekenis van getallen te begrijpen. Promovenda Caitlin Meyer laat zien hoe we deze kennis van taal én getal ontwikkelen en hoe ze elkaar beïnvloeden.

De complexiteit van leren tellen blijkt uit de vele stappen die kinderen moeten doorlopen om telwoorden volledig in de vingers te krijgen. Zo moeten ze bijvoorbeeld de hoofdtelwoorden als één, twee en drie uit hun hoofd leren, er een betekenis aan koppelen, en begrijpen hoe ze in een telrij met elkaar verbonden zijn. Maar we hebben natuurlijk niet alleen telwoorden die hoeveel aangeven, maar ook telwoorden die de hoeveelste aanwijzen. Voor rangtelwoorden als eerste, tweede en derde gelden soortgelijke telregels, maar hoe worden deze woorden en principes dan geleerd?

Onderzoek wijst uit dat de manier waarop kinderen hoofdtelwoorden verwerven universeel is, maar dit ligt met rangtelwoorden gecompliceerder. Aan de hand van een spelletje met een reizende knuffelaap vergelijkt Caitlin Meyer de stappen die Nederlandse kinderen doorlopen in het leerproces van rangtelwoorden met die van Amerikaanse kinderen. Ze laat zien dat de rol van taal (en dan vooral taalregels) hierbij van cruciaal belang zijn, en hoe ‘knappe’ fouten (zoals driede) inzicht geven in hoe slim peuters en kleuters eigenlijk zijn. Wanneer worden kinderen geholpen door hun taal en wanneer zit taal juist in de weg? En is een wiskundeknobbel niet ook een beetje een talenknobbel? Dit en meer bespreekt Caitlin Meyer in deze Proost op de wetenschap.

Over de spreker

Caitlin Meyer (1988) studeerde Nederlands en Taalwetenschap aan de Universiteit van Amsterdam. Sinds 2013 doet ze promotieonderzoek naar hoe kinderen leren praten en denken over getal(len) aan het Amsterdam Center for Language and Communication (ACLC) aan dezelfde universiteit. Daarnaast geeft ze onderwijs in de Bachelor Nederlandse Taal en Cultuur. In de april-editie van Onze Taal kunt u meer lezen over haar onderzoek. 

Proost op de wetenschap

De SPUI25-programmareeks ‘Proost op de wetenschap’ geeft promovendi en onlangs gepromoveerde onderzoekers een platform om hun onderzoek te presenteren aan een breed publiek. Iedere vrijdagmiddag vertelt een jonge wetenschapper bij SPUI25 over zijn of haar recente onderzoek.

De lezingen beginnen om 17:00 uur en duren ongeveer een half uur, waarna nog uitgebreid de tijd is om vragen te stellen. Ter afsluiting verzorgt SPUI25 een kleine borrel waarmee we proosten op de onderzoeker van de week, de wetenschap en de start van het weekend.

Aanmelden 

Toegang tot de activiteiten van SPUI25 is gratis. Aanmelden is niet vrijblijvend. Wij rekenen op uw komst. Bent u verhinderd, dan graag doorgeven via spui25@uva.nl | T: 020 525 8142 (op werkdagen bereikbaar tussen 10:00 en 16:00).

Gepubliceerd door  Spui25